Bezittelijke voornaamwoorden: mijn, jouw, zijn, haar, onze

Een bezittelijk voornaamwoord is het woord dat aangeeft van wie iets is: mijn fiets, haar tas. In het Nederlands staan deze woorden vóór het zelfstandig naamwoord, net als in het Engels.

Er is één bezittelijk woord per persoon, en maar één ervan verandert ooit van uitgang. Leer de lijst hieronder en je hebt bijna het hele onderwerp te pakken.

Behalve ons/onze krijgt geen van deze woorden een uitgang: het is altijd mijn boek en mijn boeken, haar hond en haar honden, of het zelfstandig naamwoord nu enkelvoud of meervoud is, de-woord of het-woord.

Gebruik onze vóór een de-woord en vóór elk meervoud; gebruik ons alleen vóór een enkelvoudig het-woord. Dit is het enige bezittelijke woord dat van vorm verandert, dus het is even opletten waard.

1. de-woord → onze: de buurt → onze buurt.
2. enkelvoudig het-woord → ons: het dorp → ons dorp.
3. elk meervoud → onze, want elk meervoud is een de-woord: onze dorpen, ook al is het enkelvoud het dorp.

Het Nederlands heeft geen apart woord voor bezit van een ding. Als de bezitter een ding is, gebruik je opnieuw zijn, hetzelfde woord dat ook “van hem” betekent: Elk land heeft zijn eigen vlag. Zo doet één vorm, zijn, het werk van zowel “van hem” als “van een ding”, terwijl haar voor een vrouwelijke bezitter blijft: Zij pakt haar telefoon.

Jouw en jullie hebben allebei een kortere, onbeklemtoonde tweelingvorm, je, die je gebruikt als je geen nadruk legt op wie de eigenaar is.

• jouw legt nadruk op de eigenaar; je is de neutrale, alledaagse vorm: Is dit jouw jas of mijn jas? maar Neem je paraplu mee.
• jullie is de bezitsvorm voor meer dan één persoon: Waar staan jullie fietsen?
• Als jullie al het onderwerp is, houdt het Nederlands niet van een tweede jullie er meteen achter, dus wordt het bezittelijke woord je: zeg Nemen jullie je fietsen mee?, niet jullie fietsen.

In ontspannen spreektaal (en informeel schrijven) worden mijn, zijn en haar vaak korter: m'n, z'n en d'r: Hij pakt z'n jas. Dit is informeel; gebruik in het examen en op schrift de volledige vormen mijn, zijn, haar. Om aan te geven van wie iets is zonder een zelfstandig naamwoord erachter (dat boek is van mij), gebruikt het Nederlands een andere reeks: de zelfstandige bezittelijke voornaamwoorden.

De valkuil is onze bij een het-woord. Omdat onze als de standaard voelt, schrijven leerders onze huis en onze plan. Een enkelvoudig het-woord krijgt ons: ons huis, ons plan, ons land. Kijk eerst naar het lidwoord: is het zelfstandig naamwoord het ... en enkelvoud, dan is het ons; anders onze. Let op: ons is ook de objectsvorm van we (Hij ziet ons); dat is een ander woord, behandeld bij onderwerps- en voorwerpsvoornaamwoorden.