niet ou geen ? Comment nier une phrase néerlandaise
Le néerlandais a deux mots de négation : geen nie un nom qui a een ou aucun article, et niet nie tout le reste.
Pour exprimer la négation en néerlandais, vous avez le choix entre deux mots. niet est le « not » de tous les jours : Ik werk niet. (je ne travaille pas.) geen signifie « aucun / pas de » et ne nie jamais qu'un nom : Ik heb geen auto. (je n'ai pas de voiture.) Choisir le bon, c'est tout l'enjeu de cette page.
Comment choisir entre niet et geen
Employez geen pour nier un nom qui a een ou aucun article ; employez niet pour tout le reste. Un test rapide : si la phrase affirmative emploie een ou rien devant le nom, niez-le avec geen — voyez geen comme een passé au négatif.
- Regardez ce que vous niez. Est-ce un nom ?
- Si oui, vérifiez son article. A-t-il een, ou aucun article (un singulier nu, un pluriel nu, ou un indénombrable comme geld ou koffie) ? Alors employez geen : Ik heb geen tijd. (je n'ai pas le temps.)
- Si le nom a plutôt de/het, un démonstratif (deze, die, dit, dat), un possessif (mijn, jouw…), ou s'il s'agit d'un nom propre, employez niet : Ik ken die man niet. (je ne connais pas cet homme.)
- Si vous ne niez pas un nom du tout — un verbe, un adjectif, un adverbe, un groupe prépositionnel — employez niet : Ik ga niet. (je n'y vais pas.)
| Affirmative | Négative | Quel mot |
|---|---|---|
| Ik heb een fiets. (j'ai un vélo.) | Ik heb geen fiets. (je n'ai pas de vélo.) | geen — nom avec een |
| Ik drink koffie. (je bois du café.) | Ik drink geen koffie. (je ne bois pas de café.) | geen — nom, sans article |
| We hebben kinderen. (nous avons des enfants.) | We hebben geen kinderen. (nous n'avons pas d'enfants.) | geen — pluriel nu |
| Ik lees het boek. (je lis le livre.) | Ik lees het boek niet. (je ne lis pas le livre.) | niet — nom avec het |
| De soep is warm. (la soupe est chaude.) | De soep is niet warm. (la soupe n'est pas chaude.) | niet — adjectif |
| Hij komt vandaag. (il vient aujourd'hui.) | Hij komt vandaag niet. (il ne vient pas aujourd'hui.) | niet — verbe/adverbe |
Quand employer geen
geen nie un nom qui porte een dans la phrase affirmative, ou aucun article.
- Un nom dénombrable qui avait een : een hond → geen hond. Ze heeft geen hond. (elle n'a pas de chien.)
- Un pluriel nu (en anglais any) : Ik heb geen vrienden in Utrecht. (je n'ai pas d'amis à Utrecht.)
- Un nom indénombrable sans article : Er is geen melk meer. (il n'y a plus de lait.) Aussi geld (argent), tijd (temps), honger (faim).
- Les langues et les quantités nues : Ik spreek geen Spaans. (je ne parle pas espagnol.)
- geen remplace l'article, donc on n'écrit jamais geen et een/de/het ensemble : dites geen boek, jamais geen een boek.
Quand employer niet
niet est la négation par défaut. Employez-le pour tout ce qui n'est pas un nom en een. Pour savoir où niet se place exactement dans la phrase, voir où se place niet dans une phrase néerlandaise.
- Pour nier un verbe / toute l'action : Ik begrijp het niet. (je ne le comprends pas.)
- Pour nier un adjectif ou un adverbe : Het is niet duur. (ce n'est pas cher.) Hij rijdt niet snel. (il ne roule pas vite.)
- Pour nier un nom défini — avec de/het, deze/die/dit/dat, un possessif, ou un nom propre : Ik zie de bus niet. (je ne vois pas le bus.) Ik ken Anna niet. (je ne connais pas Anna.)
- Pour nier un groupe prépositionnel : Ze gaat niet naar het feest. (elle ne va pas à la fête.)
Erreurs à éviter
Les anglophones transforment I don't have a car directement en Ik heb niet een auto. Cela calque l'anglais mais est faux en néerlandais : quand le nom prendrait een, la négation est geen, et elle absorbe l'article : Ik heb geen auto. Le même piège guette les noms nus — non pas Ik drink niet koffie mais Ik drink geen koffie. Dès que een ou l'absence d'article précède le nom que vous voulez nier, passez à geen. Plus de détails sur les noms qui prennent een ou aucun article dans een et quand le néerlandais omet l'article.
- Vul in: *Ik heb ___ tijd vandaag.* (je n'ai pas le temps aujourd'hui)
- niet
- geen
- geen een
- niet een
*tijd* (temps) est un nom indénombrable sans article, il se nie donc avec *geen* → *Ik heb geen tijd.*
- Quelle phrase est correcte ?
- Ik lees geen het boek.
- Ik lees het boek niet.
- Ik lees niet het boek.
- Ik lees het boek geen.
*het boek* est un nom défini (il a *het*), on nie donc avec *niet*, placé après l'objet → *Ik lees het boek niet.*
- Vul in: *Zij heeft ___ auto.* (elle n'a pas de voiture)
- niet een
- niet
- geen
- een geen
La phrase affirmative est *Zij heeft een auto*, la négation est donc *geen*, qui remplace *een* → *Zij heeft geen auto.* Ne combinez jamais *geen* et *een*.
- Pourquoi *De soep is geen warm* est-il incorrect ?
- *warm* est un adjectif, pas un nom en *een*, il prend donc niet
- *soep* est un mot en het
- *geen* doit venir à la fin
- il faut *niet een* ici
*geen* ne nie qu'un nom avec *een* ou sans article. Ici, vous niez l'adjectif *warm*, employez donc *niet* → *De soep is niet warm.*
- Quelle phrase emploie geen correctement ?
- Ik ken geen Anna.
- Ik drink geen koffie.
- Ik ga geen naar huis.
- Ik zie geen de bus.
*koffie* est un nom nu et indénombrable, *geen* convient donc → *Ik drink geen koffie.* Un nom propre (*Anna*), un groupe de direction (*naar huis*) et un nom défini (*de bus*) prennent tous *niet* à la place.
Testez-vous
Question 1 of 5
Vul in: Ik heb ___ tijd vandaag. (je n'ai pas le temps aujourd'hui)