De -dt-regel: wanneer een werkwoord op -dt eindigt

Sommige werkwoorden hebben een stam die op -d eindigt, zoals worden (stam word) en vinden (stam vind). Als de tegenwoordige tijd zijn -t toevoegt, krijg je de uitgang -dt: hij wordt, jij vindt. Je hoort het verschil niet, waardoor dit een van de meest gemaakte spelfouten in het Nederlands is — voor leerders en moedertaalsprekers allebei.

Volg de gewone regel voor de tegenwoordige tijd zonder uitzondering: ik krijgt de kale stam, en jij en hij/zij/het voegen -t toe. Omdat de stam al op -d eindigt, komt die -t er direct achter als -dt.

Dus -dt is simpelweg -d (de stam) plus -t (de uitgang). Het verschijnt nooit in de ik-vorm (ik word, ik vind) of in het meervoud (wij worden). Andere werkwoorden van dit type: rijden → hij rijdt, antwoorden → hij antwoordt, houden → hij houdt.

Als jij of je direct na het werkwoord komt — in een vraag, of als een ander woord de zin begint — valt de -t weg en schrijf je alleen de stam -d.

• Onderwerp eerst: Jij wordt oud. → houdt -dt.
• Vraag, werkwoord eerst: Word jij oud? → alleen -d.
• Iets anders eerst: Morgen word je opgehaald. → alleen -d.

Dit wegvallen gebeurt alleen bij jij/je. Bij hij blijft de -t altijd staan, zelfs in een vraag: Wordt hij boos?, Vindt hij dat leuk?.

Het lastigste geval is word je tegenover wordt je, omdat je twee verschillende woorden kan zijn. Als je het onderwerp is, gedraagt het zich als jij: na het werkwoord valt de -t weg, dus Word je moe?. Als je jouw betekent (het bezittelijk voornaamwoord), heeft het werkwoord nog steeds een echt onderwerp van het hij-type en houdt het -dt: Wordt je fiets gemaakt?. Een snelle test: kun je je vervangen door jij, laat dan de -t vallen; kun je het vervangen door jouw, houd dan de -dt.

De vormen in de verleden tijd volgen andere regels en gebruiken geen -dt: de onvoltooid verleden tijd van worden is werd, en het voltooid deelwoord is geworden. Voor een snelle beslistabel voor d, t of dt, zie d, t of dt?.