Prijzen, decimalen en hoeveelheden in het Nederlands

Het Nederlands gaat net iets anders om met geld, decimalen en maateenheden dan het Engels. De grootste verrassing is de interpunctie: een decimaal schrijf je met een komma, niet met een punt — 3,50, 0,5. Deze pagina laat zien hoe je die getallen schrijft en hoe je ze hardop uitspreekt. Wil je eerst de telwoorden zelf, kijk dan bij hoofdtelwoorden.

Het Nederlands gebruikt een komma voor het decimale deel en een punt om duizendtallen te groeperen — precies omgekeerd als in het Engels. Zo wordt het Engelse 1,000.50 in het Nederlands 1.000,50.

1. Het decimaalteken is een komma: 3,5, 0,75, 37,2 graden.
2. In getallen van vier cijfers of meer groepeert een punt elke drie cijfers: 1.000, 25.000, 2.350.000.
3. Als een getal tegelijk een duizendtal en een decimaal deel heeft, verschijnen beide tekens samen — de punt in het gehele deel, de komma vóór de centen: € 2.499,95.

Lees een decimaal hardop met het woord komma voor de komma: 0,5 is nul komma vijf, 3,5 is drie komma vijf, 1,4 is één komma vier.

Zet het euroteken vóór het bedrag, met een komma vóór de centen: € 3,50, € 12,95. Lees het als de euro's, dan de centen, zonder de woorden en of cent.

Bij een bedrag onder een euro zeg je wél cent: € 0,80 is tachtig cent. Het meervoud van euro is normaal euro's (met een apostrof), maar na een getal gebruik je het enkelvoud — zie de volgende paragraaf.

Na een getal houden woorden voor geld, gewicht, inhoud, lengte en een paar tijdseenheden hun enkelvoudsvorm: twee euro, drie kilo, honderd gram. Het Engels voegt een -s toe (three kilos), het Nederlands niet.

• Geld: vijf euro, vijftig cent — hier dus niet euro's of centen.
• Gewicht en inhoud: drie kilo appels, honderd gram kaas, twee liter melk.
• Lengte: tien meter, vijf kilometer.
• Een paar tijdwoorden doen hetzelfde: vijf jaar, twee uur. Maar de meeste andere krijgen een gewoon meervoud: tien minuten, drie weken.
• De maten die je in Nederlandse winkels tegenkomt: een ons is 100 gram en een pond is 500 gram (een half kilo), dus een pond kaas is een half kilo kaas.

Eén uitzondering: als er een bijvoeglijk naamwoord tussen het getal en het zelfstandig naamwoord staat, gaat het naamwoord terug naar het meervoud — twee mooie jaren, niet twee mooie jaar. Ook houders blijven telbaar en krijgen het meervoud: twee glazen wijn.

Om herhaling of vermenigvuldiging aan te geven gebruik je keer in alledaags Nederlands en maal in formeler of geschreven Nederlands; allebei blijven ze enkelvoud na een getal.

• Ik ben er twee keer geweest.
• drie keer per week; één keer.
• Maal is het formele woord en het woord dat je in sommen gebruikt: twee maal drie is zes.
• Percentages gebruiken procent (of het symbool %), ook enkelvoud na een getal: tien procent korting, vijftig procent.

Halve bedragen hebben hun eigen woorden: een half, anderhalf, tweeënhalf (geschreven met een trema op de ë). Vóór een zelfstandig naamwoord krijgt anderhalf een -e: anderhalve liter water.

De komma en de punt zijn de klassieke valkuil voor Engelstaligen. Een prijs als € 3.50 ziet er voor een Nederlandse lezer uit als 350 euro, en 1,000 lees je als het enkele getal één. Houd de komma voor de decimaal en de punt voor duizendtallen. De tweede veelgemaakte misser is een -s toevoegen aan een maateenheid na een getal: het is twee kilo en vijf euro, nooit twee kilo's of vijf euro's in een prijs.