Hollandaca birleşik isimler: kelimeleri birbirine yapıştırmak

Birleşik isim (Hollandacada samenstelling), iki ya da daha fazla küçük kelimeden kurulan tek bir isimdir: tand (diş) + arts (doktor) = de tandarts (diş hekimi). İngilizce çoğu zaman bir boşluk bırakırken (front door, birthday party), Hollandaca parçaları tek bir kelimeye yapıştırır.

Parçaları boşluksuz ve tiresiz, tek kelime olarak yaz ve ana kelimeyi sona koy. Son parça ana kelimedir — asıl anlamı o taşır; önündeki parçalar o anlamı daraltır. Yani de keukentafel (mutfak masası) bir keuken (mutfak) türü değil, bir tafel (masa) türüdür.

1. Her biri kendi başına durabilen iki kelime al ve onları birbirine yapıştır: voor (ön) + deur (kapı) = voordeur.
2. Ana kelimeyi (anlamı taşıyan ismi) sonda tut: appel + taart = appeltaart (bir taart türü, elmalı turta).
3. Bir fiil ilk parça olduğunda, onun gövdesini kullan — -en olmadan fiil: slapen (uyumak) → slaap + kamer = slaapkamer (yatak odası).

İlk parça her zaman isim değildir. Bir sıfat (klein + geld = het kleingeld, bozuk para), bir edat ya da zarf (achter + deur = de achterdeur, arka kapı) ya da yukarıdaki gibi bir fiil gövdesi olabilir.

Bütün birleşik isme, son parçasının tanımlığını (de/het) ve çoğulunu ver. Önünde ne gelirse gelsin fark etmez: ana kelime bir de-kelimesi ya da het-kelimesiyse, birleşik isim onu izler.

• Tanımlık: de deur → de voordeur, de achterdeur; het huis → het stadhuis, het ziekenhuis (hastane). Son isim de ya da het'i belirler.
• Çoğul: yalnızca son parçayı, kendi başına yapacağın gibi çoğul yap. de deur → deuren, dolayısıyla voordeur → voordeuren; het huis → huizen, dolayısıyla stadhuis → stadhuizen.
• Çoğuldaki herhangi bir yazım değişikliği yine ana kelimeye uygulanır: taart → taarten, appeltaart → appeltaarten verir; arts → artsen, tandarts → tandartsen verir.

Yani bir birleşik ismin tanımlığını ayrıca ezberlemene hiç gerek yok: son ismin tanımlığını öğren, birleşik isim onu miras alır.

Hollandaca üç ya da daha fazla parçayı tek bir uzun kelimede birbirine ekleyebilir. Onu sağdan oku: son isim ana kelimedir ve önceki her blok onu tanımlar.

• tandarts + afspraak = de tandartsafspraak (diş hekimi randevusu) — bir afspraak (randevu) türü, dolayısıyla de.
• ziekte + kosten + verzekering = de ziektekostenverzekering (sağlık sigortası) — ana kelime verzekering (sigorta), bir de-kelimesi, dolayısıyla bütün kelime de.

Parçaların arasında çoğu zaman küçük bir bağlantı harfi görürsün — verjaardag-s-feest (doğum günü partisi) içindeki -s-, pann-en-koek (krep) içindeki -en-, kind-er-boek (çocuk kitabı) içindeki -er-. Hangi bağlantının çıkacağı ya da hiç kullanılıp kullanılmayacağı başlı başına bir konudur: bkz. birleşik isimlerde bağlantı harfi.

En yaygın hata, İngilizce örnek alınarak bir birleşik ismi iki kelime yazmaktır. İngilizce apple pie ve birthday party içinde bir boşluk bırakır, ama Hollandaca bırakmaz: her biri tek kelime olarak appeltaart ve verjaardagsfeest'tir. Bunları ayırmak (keuken tafel, tand arts) o kadar sık yapılan bir hatadır ki, Hollandaca buna bir ad vermiştir: spatiefout (boşluk hatası). İki isim tek bir fikir oluşturduğunda, onları birleştir.