Nederlandse woorden in lettergrepen verdelen
Hoe je een Nederlands woord in lettergrepen splitst: de medeklinkerregels, ch blijft heel, ng splitst na de n, en samenstellingen splitsen bij de naad.
Een lettergreep is één klankstoot in een woord — elke klinkerklank vormt de kern van één lettergreep. Maken splitst in twee stoten: ma-ken. Als je weet waar een Nederlands woord breekt, weet je hoe je het spelt en waar je het aan het eind van een regel mag afbreken.
Hoe verdeel je een woord in lettergrepen
Splits tussen de klinkers: de medeklinker(s) tussen twee klinkers verdeel je zo dat de volgende lettergreep begint met zoveel medeklinkers als een Nederlands woord ook aan het begin mag hebben — in de praktijk meestal maar één. Loop deze stappen af.
- Zoek de klinkers. Elke klinker, of klinkercombinatie die als één klank klinkt (oe, aa, ei, ij), is het midden van één lettergreep. Maken heeft a en e, dus twee lettergrepen.
- Eén medeklinker tussen twee klinkers gaat naar de volgende lettergreep: ma-ken, be-ter, wa-ter.
- Bij een reeks van twee of meer medeklinkers leg je de breuk daar waar de tweede lettergreep nog kan beginnen met een groep die een Nederlands woord ook vooraan mag hebben. Omdat de meeste Nederlandse woorden met één medeklinker beginnen, betekent dat meestal dat de laatste medeklinker vooruitspringt en de eerdere de eerste lettergreep afsluit: kof-fer, win-ter. Als het hele cluster een geldig woordbegin is, gaat het in zijn geheel mee: a-dres.
- ch (en sch, sj) tellen als één klank en worden nooit gesplitst: ka-chel, la-chen, mis-schien.
- ng en nk splits je na de n: de n spreek je ver achter in de mond uit (als /ŋ/), dus ng en nk horen in spraak bij elkaar, maar de schrijfbreuk valt toch na de n: hon-ger, ko-nin-gen, den-ken.
- Samenstellingen en de voorvoegsels be-, ge-, ver-, ont-, her-, er- splitsen bij de naad en laten de delen heel: voet-bal, be-ta-len, ver-ge-ten.
| Woord | Lettergrepen | Waarom |
|---|---|---|
| maken | ma-ken | één medeklinker gaat naar de volgende lettergreep |
| koffer | kof-fer | een reeks medeklinkers wordt gesplitst |
| honger | hon-ger | ng splitst na de n |
| kachel | ka-chel | ch blijft heel |
| voetbal | voet-bal | samenstelling gesplitst bij de naad |
| betalen | be-ta-len | voorvoegsel be- blijft heel |
Waarom het ertoe doet
- Spelling. Een lettergreep die op een klinker eindigt (een open lettergreep) houdt een lange klinker enkel geschreven: ma-ken heeft één a. Een lettergreep die op een medeklinker eindigt (een gesloten lettergreep) verdubbelt de medeklinker om een korte klinker kort te houden: man-nen. Dit is de hele motor achter open en gesloten lettergrepen en dubbele en enkele klinkers.
- Een woord afbreken aan het eind van een regel. Je mag alleen tussen lettergrepen afbreken: ta-fel, nooit taf-el. Laat wel geen lettergreep van één letter alleen achter — over is o-ver, maar je zou o- niet in je eentje aan het eind van een regel laten staan.
Veelgemaakte fouten
Twee gewoontes uit het Engels veroorzaken de meeste fouten. Ten eerste houd je ng bij elkaar en schrijf je ho-nger; in het Nederlands valt de breuk na de n, dus is het hon-ger. Ten tweede splits je op hoe het woord eruitziet in plaats van op de klinkers — maken is ma-ken, niet mak-en, omdat de enkele k bij de volgende lettergreep hoort. Twijfel je? Zeg het woord langzaam en luister waar elke klinkerstoot begint.
- Hoe verdeel je *maken* in lettergrepen?
- ma-ken
- mak-en
- maak-en
- ma-ke-n
Eén medeklinker tussen twee klinkers gaat naar de volgende lettergreep, dus de *k* begint de tweede lettergreep: *ma-ken*.
- Hoe verdeel je *koffer*?
- ko-ffer
- kof-fer
- koff-er
- ko-ffe-r
Nederlandse woorden beginnen niet met een dubbele medeklinker, dus de reeks *ff* wordt gesplitst: één *f* sluit de eerste lettergreep af en één begint de volgende — *kof-fer*.
- Hoe verdeel je *honger*?
- hong-er
- ho-nger
- hon-ger
- honge-r
*ng* is één klank, maar de schrijfbreuk valt na de *n*, wat *hon-ger* geeft.
- Welke combinatie blijft bij elkaar en wordt nooit gesplitst?
- ch, zoals in *ka-chel*
- ng, zoals in *hon-ger*
- een dubbele medeklinker, zoals in *kof-fer*
- nk, zoals in *den-ken*
*ch* telt als één klank en wordt nooit gebroken: *ka-chel*. *ng* en *nk* splitsen na de *n*, en een dubbele medeklinker splitst met één letter aan elke kant.
- Hoe verdeel je de samenstelling *voetbal*?
- voe-tbal
- voet-bal
- voetb-al
- vo-etbal
Een samenstelling splitst bij de naad tussen de delen (*voet* + *bal*), dus het is *voet-bal*.
Test jezelf
Question 1 of 5
Hoe verdeel je maken in lettergrepen?