Lening en boetes vervallen voor asielstatushouders onder de wet van 2013
DUO (Externe website, opent in een nieuw tabblad) (Dienst Uitvoering Onderwijs) laat openstaande inburgeringsleningen en boetes vervallen voor asielstatushouders onder de Wet inburgering 2013. Heb je hiervoor al bedragen betaald, dan krijg je die automatisch terug als je onder de regeling valt. Wacht op de brief van DUO in het najaar van 2026. Gezinsmigranten en andere migranten vallen buiten deze herstelactie. Voor sommige familieleden gelden aparte voorwaarden voor kwijtschelding van hun lening.
Welke bedragen laat DUO vervallen en welke krijg je terug?
Op 6 juli 2026 kondigde DUO de herstelactie voor asielstatushouders (Externe website, opent in een nieuw tabblad) aan. De actie geldt voor asielstatushouders onder Wi2013 (Wet inburgering 2013). Voor deze groep vervallen alle openstaande bedragen van de inburgeringslening en DUO-boetes. Wat je al hebt afgelost of aan boetes hebt betaald, krijg je automatisch terug.
Je hoeft voor deze herstelactie geen diploma te hebben. Ook hoef je niet op tijd klaar te zijn met inburgeren. Het aantal examenonderdelen dat nog openstaat, maakt niet uit. Moet je nog inburgeren, dan moet je daarmee doorgaan. Je schuld vervalt, maar je inburgeringsplicht blijft bestaan.
Welke regeling geldt voor jou?
Kijk in je DUO-brief onder welke wet je valt en tot welke groep migranten je behoort. Hieronder staan de regels. Onder Wi2021 (Wet inburgering 2021) gelden andere regels voor het betalen van je inburgering.
Brede tabellen kun je horizontaal scrollen.
| Je situatie | Regels voor je lening en boetes | Wat je moet controleren |
|---|---|---|
| Asielstatushouder onder Wi2013 | Openstaande inburgeringsleningen en DUO-boetes vervallen. Betaalde bedragen krijg je automatisch terug als je onder de regeling valt. | Wacht op de brief van DUO in het najaar van 2026. Ga door met inburgeren zolang je inburgeringsplicht geldt. |
| Partner, ouder of kind van een asielstatushouder, onder Wi2013 | Je kunt mogelijk volledige of gedeeltelijke kwijtschelding krijgen. Je verblijfsvergunning moet aan de voorwaarden voldoen. | Controleer je vergunning, je termijn en welke onderdelen je hebt behaald. |
| Asielstatushouder onder Wi2021 | Je gemeente betaalt je inburgering. Je hebt geen inburgeringslening bij DUO om terug te betalen. DUO geeft je geen boete als je te laat klaar bent. | Vraag je gemeente hoe je cursus en examens worden betaald. |
| Andere gezinsmigranten en overige migranten | De herstelactie van juli 2026 geldt niet voor jou. De gewone regels voor terugbetalen en boetes blijven gelden. | Lees je terugbetalingsbrief. Vraag DUO om uitleg als een besluit onduidelijk is. |
Ben je een familielid van een asielstatushouder? Dan moet je eigen inburgeringsplicht onder Wi2013 vallen. Je hebt een tijdelijke reguliere verblijfsvergunning nodig voor verblijf bij een familielid. Dat familielid moet een tijdelijke of permanente asielvergunning hebben. Een EU-verblijfsvergunning voor langdurig ingezetenen met een vermelding van internationale bescherming telt ook mee. Alleen familie zijn van een asielstatushouder is dus niet genoeg. Artikel 4.1a van het Besluit inburgering (Externe website, opent in een nieuw tabblad) bepaalt wie onder deze groep valt.
Wanneer wordt de hele lening van een familielid kwijtgescholden?
Voldoe je als familielid aan de voorwaarden hierboven? Dan kan DUO je hele lening kwijtschelden: je hoeft die niet terug te betalen. Je inburgeringsplicht moet op of na 1 januari 2013 zijn begonnen. Volgens artikel 4.13 van het besluit (Externe website, opent in een nieuw tabblad) is één van de volgende uitkomsten voldoende. Je moet wel voldoen aan de termijnen die voor jou gelden:
- Je rondt alle verplichte onderdelen voor je inburgeringsdiploma af.
- Je krijgt een volledige ontheffing van de inburgeringsplicht.
- Je komt in aanmerking voor een volledige vrijstelling van de inburgeringsplicht.
- Je wordt Nederlander nadat je met een Staatsexamen NT2-diploma (Nederlands als tweede taal) (Externe website, opent in een nieuw tabblad) bent vrijgesteld van de naturalisatietoets.
Voor volledige kwijtschelding moet je elke termijn halen die voor jou geldt. Een officiële verlenging telt daarbij mee. Moet je het participatieverklaringstraject (PVT) doen? Controleer dan zowel de termijn voor het PVT als die voor je examens. De officiële toelichting op de regel (Externe website, opent in een nieuw tabblad) geeft dit voorbeeld: je krijgt in jaar 2 een ontheffing, maar hebt in jaar 1 de PVT-termijn gemist zonder verlenging. Dan krijg je geen volledige kwijtschelding.
DUO scheldt de hele lening automatisch kwijt als je aan deze voorwaarden voldoet. Ben je te laat, lees dan hieronder wanneer gedeeltelijke kwijtschelding mogelijk is. Voor Wi2013-asielstatushouders zelf gelden deze voorwaarden niet. Hun schuld vervalt door de herstelactie van juli 2026.
Wanneer wordt een deel van de lening van een familielid kwijtgescholden?
Voldoe je als familielid aan de voorwaarden, maar heb je je termijn gemist? Dan kan DUO een deel van je lening kwijtschelden. Daarvoor moet je binnen 6 maanden na je oorspronkelijke of officieel verlengde termijn een van de stappen hieronder zetten. Volgens de regels voor gedeeltelijke kwijtschelding (Externe website, opent in een nieuw tabblad) mogen op de einddatum meestal hoogstens 2 onderdelen nog openstaan. Binnen die 6 maanden moet een van deze situaties gelden:
- Je behaalt de resterende onderdelen en voldoet daarmee aan je inburgeringsplicht.
- Je vraagt een ontheffing aan op grond van aantoonbaar geleverde inspanningen. DUO kent die ontheffing later toe.
- Je wordt Nederlander.
- Je bereikt je AOW-leeftijd: de leeftijd voor het pensioen volgens de Algemene Ouderdomswet.
Voor 2 andere mogelijkheden geldt geen maximum voor het aantal openstaande onderdelen. Je kunt een ontheffing krijgen op basis van de leerbaarheidstoets, of een volledige vrijstelling. Je moet de aanvraag binnen de periode van 6 maanden indienen. Je komt via deze route alleen in aanmerking als DUO je aanvraag toekent. Dat besluit mag later komen. Als je de ontheffing of vrijstelling krijgt, bepaalt je aanvraagdatum in welke periode je valt.
De tabel laat zien welk deel van de lening DUO kan kwijtschelden volgens de regels. Je telt vanaf het einde van je oorspronkelijke of officieel verlengde termijn. Heb je 2 openstaande onderdelen, dan kunnen bijzondere omstandigheden leiden tot een hoger percentage.
Brede tabellen kun je horizontaal scrollen.
| Openstaande onderdelen op de einddatum | Periode na de einddatum | Kwijtgescholden deel |
|---|---|---|
| 1 onderdeel | Binnen 3 maanden | 90% |
| 1 onderdeel | Na 3 maanden, maar binnen 6 maanden | 60% |
| 2 onderdelen | Binnen 3 maanden | 70% |
| 2 onderdelen | Na 3 maanden, maar binnen 6 maanden | 40% |
| 2 onderdelen met door DUO aanvaarde bijzondere omstandigheden | Binnen 3 maanden | 90% |
| 2 onderdelen met door DUO aanvaarde bijzondere omstandigheden | Na 3 maanden, maar binnen 6 maanden | 60% |
Stel: je bent een familielid dat aan de voorwaarden voldoet. Je hebt een lening van € 10.000 en op de einddatum staat nog 1 onderdeel open. Je haalt dat onderdeel 2 maanden later en voldoet daarmee aan je inburgeringsplicht. DUO scheldt dan 90% kwijt: € 9.000 vervalt en € 1.000 blijft over. Eventuele rente is daarin niet meegerekend. Haal je het laatste onderdeel pas 4 maanden na de einddatum, dan wordt 60% kwijtgescholden. DUO schrapt dan € 6.000 en je moet nog € 4.000 betalen.
Bij een ontheffing op basis van de leerbaarheidstoets of een volledige vrijstelling bepaalt alleen de periode het percentage. Dat is 90% binnen 3 maanden, of 60% na 3 maanden maar binnen 6 maanden. Bij bijzondere omstandigheden kan DUO afwijken van de voorwaarden of percentages. DUO kan dan ook bepalen dat je helemaal niet hoeft terug te betalen. Deze percentages gelden niet als grens voor de herstelactie van juli 2026 voor Wi2013-asielstatushouders.
Moet je zelf een aanvraag doen?
Ben je asielstatushouder onder Wi2013? Voor het vervallen van je schuld of het terugkrijgen van betaalde bedragen hoef je geen aanvraag te doen. DUO zegt in het najaar van 2026 brieven te sturen. Wacht op je brief. Met de gegevens uit die brief kan DUO je verder helpen.
Bij familieleden die aan de voorwaarden voldoen, beoordeelt DUO de gewone gedeeltelijke kwijtschelding met de gegevens die al bekend zijn. Je terugbetalingsbrief legt het besluit uit. De regels voor automatische beoordeling (Externe website, opent in een nieuw tabblad) gelden voor mensen die op 1 januari 2018 of later nog een lening hadden. Bij oudere gevallen kan een aanvraag nodig zijn.
Weet DUO nog niet van bijzondere omstandigheden? Dan moet je die zelf doorgeven. Leg uit wat je inburgering heeft beïnvloed. Denk aan zwangerschap en geboorte, verblijf in een opvang, het overlijden van een naaste in je familie, langdurige ziekte of problemen bij je school. Ook meerdere omstandigheden samen kunnen meetellen. Noem de datums en stuur bewijs mee. DUO beoordeelt of er een reden is voor een uitzondering.
Wil je vanwege bijzondere omstandigheden een aanvraag doen? Volg dan deze stappen:
- Log in op Mijn Inburgering (Externe website, opent in een nieuw tabblad). In de lijst met digitale kanalen van DUO (Externe website, opent in een nieuw tabblad) staat dat je daar de Aanvraag gedeeltelijke kwijtschelding doet.
- Vul de aanvraag in. Beschrijf welke omstandigheden je inburgering hebben beïnvloed en geef de datums.
- Stuur de aanvraag met de gevraagde bewijsstukken op.
- Bewaar een kopie van je aanvraag en je bewijsstukken.
Hulp nodig bij het inloggen? Lees de uitleg over Mijn Inburgering.
DUO moet binnen 12 weken na ontvangst van je aanvraag voor gedeeltelijke kwijtschelding een besluit nemen. Lees in je brief wat het besluit is en hoeveel je nog moet betalen.
Hoe betaal je de lening terug die overblijft?
Moet je nog terugbetalen, dan stuurt DUO een brief met het bedrag. Volgens de gewone terugbetalingsregels (Externe website, opent in een nieuw tabblad) begin je 6 maanden nadat je klaar bent met inburgeren. Terugbetalen kan ook beginnen 6 maanden nadat je recht om te lenen is gestopt. Je krijgt 10 jaar om de lening terug te betalen. Je betaalt rente en iedere maand een vast bedrag. DUO haalt dat bedrag van je bankrekening.
Daalt je inkomen? Dan kun je DUO vragen om een lager maandbedrag. DUO beslist of dat kan. Kun je de betalingen niet opbrengen of heb je meerdere schulden? Lees dan de gids over hulp bij schulden in Nederland.
Voor de kosten van examens en cursussen lees je de gids over inburgeringskosten, leningen en examengeld.
Wat moet je nu doen met je inburgeringslening?
Ben je asielstatushouder onder Wi2013? Wacht op de brief van DUO in het najaar van 2026 over het vervallen van je schuld en het terugkrijgen van betaalde bedragen. Blijf inburgeren zolang je inburgeringsplicht geldt.
Ben je een familielid dat aan de voorwaarden voldoet? Controleer je termijn en je behaalde onderdelen. Kijk voor gedeeltelijke kwijtschelding wat er is gebeurd binnen 6 maanden na je oorspronkelijke of officieel verlengde examentermijn.
Heeft DUO nog niet alle bewijsstukken? Stuur de ontbrekende stukken mee met je aanvraag.
Ben je een andere gezinsmigrant of overige migrant? Volg dan je terugbetalingsbrief. Controleer tot welke groep DUO je rekent. De herstelactie voor asielstatushouders geldt voor Wi2013-asielstatushouders.
Deze pagina’s helpen je bij je volgende stap:
- Auteur
- Door Inburgering.org team
- Reviewer
- Gereviewd door Kirill Svavolia
Officiële bronnen
- DUO Inburgeren – Geen boetes en terugbetalen leningen voor asielstatushouders (Externe website, opent in een nieuw tabblad) - De herstelactie van 6 juli 2026: terugbetaling van betaalde bedragen, vervallen schulden, brieven in het najaar van 2026, uitgesloten groepen en de blijvende inburgeringsplicht.
- DUO Inburgeren – Lenen bij DUO (Externe website, opent in een nieuw tabblad) - Wie bij DUO kan lenen en de huidige uitleg dat asielstatushouders hun inburgeringslening niet hoeven terug te betalen.
- DUO Inburgeren – Lening terugbetalen (Externe website, opent in een nieuw tabblad) - Wanneer en hoe je terugbetaalt als je lening niet vervalt, en de uitzondering voor asielstatushouders.
- DUO Inburgeren – Boete (Externe website, opent in een nieuw tabblad) - De uitzondering voor asielstatushouders en de boeteregels voor andere migranten.
- Wet inburgering (Externe website, opent in een nieuw tabblad) - Artikelen 16 en 17: de oude leenregels, terugbetaling en kwijtschelding van opgebouwde rente. De link opent de versie van 31 december 2021.
- Besluit inburgering (Externe website, opent in een nieuw tabblad) - Artikelen 4.1a en 4.13: welke verblijfsvergunningen van familieleden meetellen en volledige kwijtschelding binnen de oorspronkelijke of verlengde termijn.
- Staatscourant 2021, 49155 (officieel publicatieblad van de overheid): gedeeltelijke kwijtschelding (Externe website, opent in een nieuw tabblad) - Artikel 4.16a en bijlage 19: de periode van 6 maanden, andere gronden, uitzonderingen, percentages, bijzondere omstandigheden en de beslistermijn van 12 weken.
- Staatsblad 2022, 489 (officieel publicatieblad van de overheid): automatische kwijtschelding (Externe website, opent in een nieuw tabblad) - Artikel 12.1a: automatische beoordeling met bekende gegevens, de grens voor oudere gevallen en extra bewijs bij bijzondere omstandigheden.
- DUO: digitale kanalen voor aanvragen (Externe website, opent in een nieuw tabblad) - De lijst van 8 juli 2026 noemt Mijn Inburgering als kanaal voor Aanvraag gedeeltelijke kwijtschelding.
- Besluit naturalisatietoets (Externe website, opent in een nieuw tabblad) - Artikel 3, eerste lid, onderdeel c: de vrijstelling met een Staatsexamen NT2-diploma waarnaar de regel voor volledige kwijtschelding bij het verkrijgen van het Nederlanderschap verwijst.
- Staatsblad 2019, 148: termijnen voor volledige kwijtschelding (Externe website, opent in een nieuw tabblad) - Artikel I, onderdeel E: zowel de geldende termijn voor het participatieverklaringstraject als de examentermijn telt mee, met het voorbeeld van een ontheffing in jaar 2 na een gemiste termijn in jaar 1.