dan of als? De snelle regel voor vergelijkingen

Deze tas is duurder dan die. Deze tas is even duur als die. Het signaalwoord in de vergelijking bepaalt of je dan of als gebruikt. Volg op een examen en in verzorgde teksten dat patroon.

Gebruik dan na een vergrotende trap en na ander, andere of anders. Gebruik als na even, (net) zo, dezelfde of hetzelfde, en eenzelfde.

1. Zoek naar een vergrotende trap. Die eindigt vaak op -er, zoals groter, maar vormen als meer, minder en beter tellen ook mee. Kies dan.
2. Zie je geen vergrotende trap, zoek dan naar een vast signaalwoord. Kies dan na ander, andere of anders. Kies als na even, (net) zo, dezelfde, hetzelfde of eenzelfde.

Suriname is vier keer zo groot als Nederland. De groottes zijn niet gelijk, maar het patroon zo ... als krijgt toch als. De regel “dan bij ongelijkheid, als bij gelijkheid” is daarom alleen een eerste hulpmiddel. Het signaalwoord bepaalt de keuze. Ook een ontkenning verandert die niet: niet zo groot als krijgt nog steeds als.

Schrijf op een examen of in een verzorgde tekst groter dan, beter dan en meer dan. In spreektaal en sommige regio’s hoor je ook groter als. Die vorm bestaat al eeuwen. Beschrijvende naslaggrammatica’s vermelden daarom na vergrotende trappen zowel dan als als. De huidige adviezen voor verzorgde schrijftaal geven de voorkeur aan dan.

Hij is ouder dan ik. Vul de weggelaten bijzin aan: dan ik ben. Ik is daarin het onderwerp. Een voorwerpsvorm kan juist zijn als het voornaamwoord een voorwerp blijft. Maak hier dus geen regel van dat je altijd ik of jij gebruikt.

Deze pagina helpt je alleen om het vergelijkingswoord te kiezen. Lees voor voornaamwoorden, volledige bijzinnen en meer patronen de uitgebreide uitleg over dan en als. Bij vergrotende en overtreffende trappen lees je hoe je woorden als groter, beter en minder vormt.